"Mal qıtlığını müşahdiə edəcəyik, manatın dəyəri..." - Koronavirus Azərbaycan iqtisadiyyatına necə təsir edə bilər?
İQTİSADİYYAT
25.02.2020, 21:35
"Dünyada Çin mallarının idxalına məhdudiyyət qoyulması Azərbaycana, eləcə də digər ölkələrin iqtisadiyyatına təsirsiz ötüşməyəcək. Hətta indidən bu fəsadlar hiss olunmağa başlayıb".
Mia.az xəbər verir ki, bunu Modern.az-a iqtisadçı Samir Əliyev dünyanı cənginə alan koronavirusun iqtisadiyyata təsirlərindən danışarkən bildirib.
S.Əliyev qeyd edib ki, Çin Azərbaycanın əsas xarici iqtisadi tərfdaşlarından biridir:
"İdxalda Rusiya və Türkiyə əsas yerləri tutsa da, son məlumatlara əsasən Çinin burada payı 11 faizdir. Yəni Azərbaycana gələn 100 manatlıq malın 11 manatı Çinin payına düşür. Buradan geyim mallarından tutmuş, elektrotexnikaya qədər hər şey idxal edilir. Bizim "Binə", Sədərək" kimi iri ticarət mərkəzlərimiz, eləcə də şəhərin müxtəlif yerlərindəki "Mall"larda daha çox Çidən gətirilən mallar-başdan ayağa qədər geyimlər, kosmetika məhsulları və s. üstünlük təşkil edir. Ona görə də Çinlə ticarət əlaqələrinin məhdudlaşdırılmasının təsirini təbii olaraq hiss edəcəyik".
İqtisadçı Çində baş verən proseslərin Azərbaycana təsirlərini iki istiqamətdə-birbaşa və dolayı olaraq dəyərləndirib:
"Birbaşa təsiri odur ki, virusa görə Çindən gətirilən mallara ya qadağa qoyulub, ya da məhdudlaşdırılıb. Bu o deməkdir ki, çin malları idxalda üstünlük təşkil etdiyindən, avtomatik olaraq mal qıtlığına və qiymətlərin yüksəlməsinə səbəb ola bilər. Dolayı təsiri özü də iki istiqamtədə baş verir. Virusun təsir müddətindən asılı olaraq neft qiymətlərində enmələr müşahidə ediləcək. Çin faktiki olaraq ən çox neft idxal edən ölkədir. Təkcə ötən ilin yanvar ayı ilə müqayisədə bu il Çinin pərakəndə avtomobil satışında 92 faiz azalma qeydə alınıb. Bu isə yalnız bir nümunədir. Çində bütün sahələr üzrə ən çox idxalçı dövlətdir. Burada vəziyyət pisləşdikcə, bütün ölkələrə təsiri müşahidə ediləcək".
Onun sözlərinə görə, proses uzanarsa, manatın devalvasiyası da qaçılmaz olacaq:
"Neft qiymətlərinin kəskin bahalaşmasının acı nəticələrini hələ 2015-ci ildə yaşadıq. Dolayı yolun ikinci təsiri isə vacib idxalçı ölkələr Rusiya və Türkiyədən gözlənilir. Təsəvvür edin ki, Rusiya və Türkiyə Çinlə əlaqələri dayandırıb, sərhədləri bağlayıb. Türkiynin özündə istehsal olunan malların çoxunun da xammalı Çindən alınır. Çinlə əlaqələrimiz tam dayandırılarsa, Türkiyə bazarı Azərbaycanı tam təmin edəcək gücdə deyil. Çinlə əlaqələr məhdudlaşdırıldığından Türkiyənin özündə də qıtlıq yaranacaq, tələbat artacaq.
Avtomatik olaraq, Çini Türkiyə, Pakistan, Hindistan kimi ölkələr əvəz etməyə başlayacaq. Bu o deməkdir ki, həm Rusiya, həm də Türkiyədə mal qıtlığı yarana bilər, həm də bahalaşma ola bilər.
2015-ci ildə neft ucuzlaşdı, bu da manatı ucuzlaşdırdı. İndi isə ikibaşlı təsir gözlənilir. Hazırda milli valyutanın məzınnəsi dəyişməsə belə, mal qıtlığını müşahdiə edəcəyik. Üstəgəl, neftin qiyməti də ensə, bu, manatın devalvasiyasına gətirib çıxaracaq. İranla sərhədlərin bağlanması sərhədyanı rayonlarda sosial vəziyyəti pisləşdirə bilər".
Ekspert Çinin "fevralın sonuna kimi virusu lokallaşdırmağa çalışacağıq" xəbərlərinə inamın az olduğunu deyib:
"Bunu Amerika, Avropa desəydi, inanmaq olardı. Amma Çin qapalı ölkədir. Məlumatlar maksimum dərəcədə gizli saxlanılır, hətta rəqəmlərin üzərində oynayırlar. Amma proses uzanar və bir neçə ay çəkərsə, çox böyük neqativ fəsadlara səbəb ola bilər. Ondan götürək ki, hazıra bu virusun təhlükəsi bütün ölkələrdə hiss edilir. Təkcə Rusiya sərhədləri bağladığına görə gün ərzində 1milyard dollar itirir. Ayrı-ayrı ölkələrdən virusun yayılması xəbərlərinin gəlməsi bazarı təzyiq altında saxlayır".
Dİgər xəbərlər
SON XƏBƏRLƏR
-
Ər-Riyadda dronlara yenə hücum olunub
Bugün, 00:13 DÜNYA
-
Dövlət Baxçalının bacısı vəfat edib
Bugün, 00:10 DÜNYA
-
TRAMPDAN SEÇKİ GÜNÜ İRANLA BAĞLI MÜHÜM - AÇIQLAMA
Bugün, 00:04 GÜNDƏM
-
Deputatın daha 4 yaxını həbs edildi - Qardaşı və 6 nəfər isə ev dustaqlığına buraxıldı
Bugün, 00:03 SİYASƏT
-
Yeni Azərbaycan Partiyasının təşkilatçılığı ilə 8 Noyabr – Zəfər Gününə həsr olunmuş tədbir keçirilib - FOTOLAR
02.11.2026, 23:07 SİYASƏT
-
Türkiyədə iki güclü zəlzələ oldu
02.11.2026, 22:10 GÜNDƏM
-
Bu rayonlarda işıq olmayacaq - Sabahla bağlı xəbərdarlıq
02.11.2026, 22:10 CƏMİYYƏT
-
Kifli çörək, AQTA və №1-in təlaşı...
02.11.2026, 19:41 CƏMİYYƏT
-
Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun növbəti iclası keçirilib
02.11.2026, 19:40 GÜNDƏM
-
Noyabrda bu üç bürc üçün gəlir
02.11.2026, 19:13 CƏMİYYƏT
-
Quba Soyqırımı Memorial Kompleksi maarifləndirici tədbirlər keçirib
02.11.2026, 19:04 CƏMİYYƏT
-
Veteran prokurorlar təltif olunub
02.11.2026, 18:55 GÜNDƏM
-
"Şəki Yaylası”ndakı dəhşətli faciə... - Baş Prokurorluq yeni məlumat yaydı
02.11.2026, 18:31 KRİMİNAL
-
İrandan Azərbaycana 136 kq-dan çox narkotik keçirmək istəyiblər
02.11.2026, 18:04 KRİMİNAL
-
Azərbaycanda 14 yaşlı qız hamilə qaldı - Əsgər həbs edildi
02.11.2026, 17:19 CƏMİYYƏT
-
Ceyhun Bayramov Yaponiyanın yeni səfiri ilə müzakirə aparıb
02.11.2026, 17:09 SİYASƏT
-
Dollar neçəyə olacaq? - Mərkəzi Bank yeni məzənnəni açıqladı
02.11.2026, 17:00 İQTİSADİYYAT
-
Rəşid Vəzirov nazir müşaviri təyin olundu
02.11.2026, 16:33 GÜNDƏM
-
Hörmüz boğazında daha iki tanker minaya düşüb
02.11.2026, 16:13 DÜNYA
-
Hesablama Palatasında Kollegiya iclası: nələr müzakirə olunub?
02.11.2026, 16:00 İQTİSADİYYAT
-
Hərbi xidmətdən boyun qaçırma faktları üzrə cinayət işləri açılıb
02.11.2026, 15:49 CƏMİYYƏT
-
Deputatın oğlu istintaqa partiya sədrini satdı - Özgür Özəl daha bir iş üzrə cinayət işi açılır
02.11.2026, 15:37 SİYASƏT
-
"Ceyranbatan gölündən meyit tapıldı” başlıqlı xəbərlə bağlı açıqlama yayıldı
02.11.2026, 15:34 CƏMİYYƏT
-
Bakıda avtomobil gözəllik salonuna girdi - FOTO
02.11.2026, 15:27 KRİMİNAL
-
Vüqar Rəhimzadə: Azərbaycan bu gün qalib, bütövləşən ölkə olaraq yeni hədəflərə doğru inamla addımlayır
02.11.2026, 15:16 SİYASƏT
-
Bakıda çörək sexi bağlandı
02.11.2026, 15:05 İQTİSADİYYAT
-
PROKURORLUQ NAZİRLİK ƏMƏKDAŞLARINI QANDALLADI - Direktor nədə ittiham olunur?
02.11.2026, 14:58 GÜNDƏM
-
SOCAR-ın 5 il müddətinə dövriyyəyə buraxdığı 100 milyon dollarlıq istiqrazlar...
02.11.2026, 14:49 İQTİSADİYYAT
-
Okan Burukdan "Qalatasaray"dakı istefalara reaksiya: "Çox yaxşı çıxış etdiyimiz bir dövrdə..." - "Artıq o qara buludları dağıtdıq"
02.11.2026, 14:35 İDMAN
-
İstanbulda ruzigar tərs əsməyə başlayıb - Seçki olsa, hansı partiya önə çıxır?
02.11.2026, 14:25 SİYASƏT
-
Banqladeşdə bir milyondan çox işçi etiraza qalxdı - Kəskin maaş artımı tələbi var, 529 fabrik işi dayandırdı
02.11.2026, 14:12 DÜNYA
-
“Jurnalistlər Ekstremal Şəraitdə” İctimai Birliyi bəyanat yaydı
02.11.2026, 14:06 PRESS
-
İcra başçıları dəyişir, problemlər qalır: Səbəb nədir?
02.11.2026, 13:18 GÜNDƏM
-
Aktyorla aparıcının sözü efirdə "çəpləşdi"
02.11.2026, 13:05 MƏDƏNİYYƏT