Regionda indiyə qədər olan pis-yaxşı nizam dağılır - Ərdoğan planını həyata keçirə biləcəkmi? (TƏHLİL)
06-02-2026 [11:29]
Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyinb Ərdoğanın fevralın 3-4-də Səudiyyə Ərəbistanı və Misirə rəsmi səfəri gözlədiyim kimi, yeni hərbi əməkdaşlıq bloku yaratmağa hesablanıb.
Səfərin açıqlanan rəsmi hissəsində Səudiyyə Ərəbistanı ilə müdafiə sənayesi sahəsində, Misirlə isə müdafiə nazirləri arasında çərçivə sazişi imzalandı.
Məsələ ondadır ki, son bir ildə baş verənlər regionun böyük müsəlman ölkələrini ciddi şəkildə narahat etməyə başlayıb. Suriyada qəfil hakimiyyət dəyişikliyi, Qəzza mühairbəsi ilə bağlı ABŞ-İsrail əməkdaşlığı, Yəməndə BƏƏ-Səudiyyə gərginliyi, Sudanda vətəndaş müharibəsinin gedişi, Somalinin paraçalanıb SOmaliland separatçı dövləti yaradılması açıqda hiss olunmasa da, regionun dizaynı prosesidir.
Xüsusən də İrana qarşı ABŞ-İsrail ittifaqının qəfil hücumu göstərdi ki, artıq heç kim bölgədə əmin-amanlıqda deyil. İrana hücumdan dərhal sonra Səudiyyə Ərəbistanının Pakistanla müdafiə paktı imzalaması, Yəməndə BƏƏ ilə qısa, amma ciddi gərginlik ər-Riyadın narahatlığını göstərdi.
Türkiyə Vaşinqtonla aparılan uzun və mürəkkəb diplomatik cəhdlər, Suiryada tətbiq etdiyi təzyiq siyasəti nəticəsində kürd məsələsində Vaşinqtonu geri addım atmağa vadar edə bildi, amma Ərdoğan anlayır ki, bu, taktiki addımdır. Vaşinqton istənilən an kürdləri dirildə bilər.
İsrailin Somalilandı dərhal tanıyıb diplomatik əlaqələr qurması, Sudandakı qanlı müharibə, Liviya ətrafında baş verənlrə göstərdi ki, regionda indiyə qədər olan pis-yaxşı nizam dağılır.
Regionda pis-yaxşı gücə malik və birləşərsə İsrail ABŞ-ın qeyd-şərtsiz dəstəyi ilə apardığı aqressiv siyasəti çərçivələyə biləcək 3 ölkə qalıb: Türkiyə, Misir, Səudiyyə Ərəbistanı. Pakistan nisbətən uzaqdadır, İran isə tamamilə fərqli cəbhədir.
Ona görə də Ərdoğan Misir və Səudiyyə Ərəbistanına getdi. Misirlə həm Liviyada, həm də Suran və Somali məsələsində koordinasiya qurmaq, Fələstin mövzusunda İsrailə qarşı birgə hərəkət etməyə çalışır. Səudiyyə Ərəbistanı ilə də Suriya, Livan, həmçinin İsrail-Fələstin münaqişəsi mövzusunda əməkdaşlığa ehtiyac var.
Güman edirəm ki, Ərdoğan əgər bacarsa bu ölkələrlə hərbi-siyais ittifaq qurmağa çalışacaq. Ancaq Məhəmmdə bin Salman və Əbdülfəttah əs-Sisinin buna nə cavab verəcəyini demək çətindir. Hələlik ilkin addım olaraq hərbi əməkdaşlqı sazişləri imzalanıb. Amma ittifaq üçün bir çox məsələlərdə anlaşma və ortaq məxrəcə gəlmək lazım olacaq.
Kənan Rövşənoğlu
MİA.AZ
SON XƏBƏRLƏR
Əhməd Məmmədli 6 il müddətinə azadlıqdan məhrum edilib
Azərbaycan yumurta ixracını müvəqqəti dayandırıb
Bakıda keçmiş SSRİ bayraqları ilə yürüşə cəhd edənlər... - Hakim qarşısına çıxarıldı
İspaniya İsrailə bağlı BMT-yə müraciət etdi
NATO-dan Hörmüz boğazı ilə bağlı Trampın təhdidinə cavab verildi
Ramazan bayramının namazı nə vaxt qılınacaq? - Açıqlama
Samir Nuriyev Əlaqələndirmə Qərargahının üzvlərini topladı - Nələr müzakirə olunub? (FOTO)
MART AYINDA BU TARİXLƏRDƏ RƏSMİ İŞ OLMAYACAQ
Xəzər dənizində yenə zəlzələ olub
Gəncə Şəhər MKTİB-nin işçilərinin maaşından tutulma var?
SOCAR-la "PALMALİ" ARASINDA QALMAQAL: "Mübariz Mənsimov və şirkət işçiləri ifadə veriblər" - MƏHKƏMƏ PROSESİ
Vəzifədən azad edilən aparat rəhbərinə bu nazirlikdə vəzifə verildi
Misli Premyer Liqası: XXVI turun oyun proqramı açıqlanıb
MİDA-da aparat rəhbəri dəyişdi - Fərman Qurbanlı getdi, MMC işçisi yüksək vəzifəyə gətirildi
Sabah yağış yağacaq
İran İsrailə yeni nəsil raketləri fırladıb - Açıqlama
Neftçala sakini dəm qazından zəhərlənib
İran BƏƏ-ni ittiham etdi, ardınca hava limanına sərt zərbə endirdi
Xüsusi karantin rejiminin müddəti uzadıldı: quru sərhədləri bu tarixədək açılmayacaq - Əli Əsədov qərar verdi
Yaponiya ehtiyat neftini bazara çıxarmağa başlayır - Açıqlama
Səudiyyə Ərəbistanı: "İranın daha 64 dronu vurulub"
Nazir müavini: "Bu da "yaşıl elektrik enerjisi"ni Qazaxıstan və Özbəkistandan Azərbaycana, oradan isə..."
Xəzər dənizində zəlzələ olub
Dövlət Xidmətindən çağırışçılara xəbərdarlıq: "Hərbi xidmətdən boyun qaçıranlar..."
"Rasim Balayevin müalicəsi yekunlaşır" - Baba Vəziroğlu “Övladları ilə əlaqə saxlayıram deyir
İran XİN başçısı: "İnsanlar sadəcə Tramp əylənmək istədiyi üçün öldürülür" - "440 kiloqram nüvə materialı dağıntılar altında qalıb"
PREZİDENT BU ŞƏXSLƏRİ TƏLTİF ETDİ - Siyahı
QƏBUL İMTAHANLARININ TARİXLƏRİ AÇIQLANDI
"Abşeron" yatağında təbii qazın hasilatına başlanır
İran rejimi indi də jurnalistlərə həbs etməyə başlayıb - 18 media mənsubu saxlanılıb
İRAN TRAMPA MEYDAN OXUDU: "Demirsən ki, donanmanı yox etdik, o zaman cəsarətin varsa..."
MN: "Yararsız döyüş sursatları məhv ediləcək"
İrandan Körfəz ölkələrinə xəbərdarlıq: "ABŞ sizi qurban verəcək"
AzTV-nin əməkdaşı vəfat edib
“eManat”dan karta pul yüklənməsi: faiz tutulacaq
Qılıncdan raketlərə: texnologiyanın dəyişdirdiyi dünya - TƏHLİL
Tramp Çin lideri ilə görüşü təxirə salır, İranla isə... - "Tehran rejimi danışıqlar istəyir, amma..."
İraqda neft və qaz istehsalı tamam dayandı - "Kəmərlərə vurulacaq ehtiyat qalmayıb"
İsrailin F-35I təyyarələri İrana zərbələr endirib
Müğənni Pünhan maraqlı müraciət yaydı: "Həddim deyil!" - VİDEO
ABŞ İRANA HÜCUMUN NƏ VAXT DAYANACAĞINI AÇIQLADI - Neftin qiyməti 200 dollara qalxacaq?
ABŞ və İsrail SEPAH-ın "qəlb"indən yenə vurdu - FOTOLAR
May melodiyası - Kəbutər Hakverdinin hekayəsi