Yeni ili Dubayda qarşılayan adamları başa düşə bilmirəm. Orda yaşayanlar, işləyənlər nəzərdə tutulmur. Məcburdurlar. Söhbət yeni ili qarşılamaq üçün Dubaya uçanlardan gedir. Üstəlik, bu adamlar Dubaydakı tikililərdən, parıltıdan, zənginlikdən danışanda mat qalıram. Çünki həmin adamların arasında dünyagörüşü, savadı, təfəkkürü ilə başqalarından seçilənlər də olur. Yəni, adi adamların Dubaydakı parıltıya, zənginliyə heyran qalması normaldır. Onlara gəzmək, ucuz mal almaq, ala bilmədiklərinə bir az tamaşa etmək lazımdır.

Gecə evə gələndə gördüm ki, blokun qarşısında əcaib qiyafəli bir məxluqat dayanıbdır. Adımı soruşdu. Dedim filankəsəm. Dedi ki, gəl dalımca.

Dörd il əvvəl Hindistan haqqında yazı oxumuşdum. İndi bilmirəm vəziyyət necədir, amma həmin yazıda deyilirdi ki, Hindistanda hər il iyirmi min adamı ilan sancıb öldürür. Hər iyirmi ailədən birinin televizoru var. Hindistanda kasıb məhəllələrdə yaşayan adamlar kinoteatrda kinoya baxa bilmirlər. Ona görə də pul yığıb məhəllədən bir adamı kinoteatrda kinoya baxmağa göndərirlər. Kinoteatra göndərilmiş adam seçilmiş olur. Yəni, danışmağı bacaran adamı seçirlər. Həmin adam filmə baxır və məhəlləyə qayıdıb məhəllə sakinlərinə filmin süjetini ən xırda detallarına qədər danışır.

Əli Əkbərin ötən ay nəşr olunmuş "Sarı gəlin" adlı romanında çox hadisələr baş verir. Müəllif xeyli obraz yaradıb. Bir budaqda oturub, min budağa daş atıb. Müğənnilər, televiziya aparıcıları, solçular, liberallar, mollalar, şairlər və şairələr, hakimiyyətyönlü qəzetlərdə, saytlarda çalışan jurnalistlər...

1877-ci ilin ortalarında Nekrasov ölüm ayağında idi. Peterburqa çağırılmış məşhur Vyana cərrahı Bilrot şairi müayinə etmiş, cərrahiyyə əməliyyatı aparmışdı. Bu əməliyyat Nekrasovun ömrünü bir neçə ay uzatdı. Lakin ölümün təxirə salınması uzun çəkmədi. Nekrasov yavaş-yavaş ölürdü. Onun idrak və şüuru zərrə qədər də sönməmişdi. Şairin dostları ölümün yaxınlaşdığını dərin kədərlə duyurdular. Buna baxmayaraq, Nekrasovun yüksək yaradıcılıq əhval-ruhiyyəsi hamını heyrətləndirirdi. 1877-ci ilin dekabrın əvvəlində, ölümündən iki-üç həftə qabaq Nekrasov özünün son şeirini yazdı:

Lenin yazır: "Din, hər yerdə və hər tərəfdə daim başqaları üçün işləmək, ehtiyac və təklik nəticəsində boğulan xalq kütlələri üzərinə düşən mənəvi zülm növlərindən biridir. Təbiətlə mübarizədə vəhşinin acizliyi allahlara, şeytanlara, möcüzələrə inam doğurduğu kimi, istismar edilən siniflərin acizliyi də labüddən axirətdə daha yaxşı həyat olacağına inam oyadır.

Əsəri harda, hansı ovqatda oxumağımız xeyli dərəcədə önəmlidir. Xəstəxanada, qatarda, təyyarədə, həbsxanada, hərbi xidmətdə... Bu, əsərin süjetinə, dialoqlara, təsvirlərə əlavə mənalar qata bilər.

Mütaliənin dörd mərhələsi var. Bu, bir az sufilikdəki şəriət, təriqət, mərifət, həqiqət mərhələlərinə oxşayır. Mütaliənin birinci mərhələsində əlinə keçən kitabları oxuyursan. Bir çox insanlara bu mərhələ çox yaxşı tanışdı. Nağıllar, dastanlar, uşaq ədəbiyyatı, bayağı sevgi romanları...

Azərbaycanda bir dəstə adam var. Guya ruhları göylərdə dolaşır. Guya yerdə baş verən hadisələrin fövqündə dayanırlar. Əslində isə ağızlarından artıq-əksik bir söz çıxmaz. Çox ehtiyatlıdırlar.

AXCP sədri Əli Kərimlinin beynəlxalq əlaqələr üzrə müavini Razi Nurullayev Anar Rzayev haqqında yazı yazıb. "Anardan "Don Kixot"luq tələb etmək siyasəti..." adlı yazı www.qafqazinfo.az saytında yerləşdirilib.

Halal kolbasa, halal sosiska, halal dönər, halal ət... Bu sözlər son illərdə dövriyyəyə girib. Adamlar var, istəyirlər kolbasa yesinlər, amma həmin kolbasa həm də halal olmalıdır. Elə adamlar da var ki, haram kolbasa yemək istəyirlər. Mən, bir dəfə belə bir söhbətin şahidi oldum. Bir kişi girdi mağazaya. Satıcıya dedi ki, mənə haram kolbasa ver. Baxdım adamın üzünə. Hiss etdim ki, haram-halal söhbəti adamı bezdirib...

Yola çıxan adam mütləq kitablarla yüklənməlidir. Yolçu mütləq kitablarla öz ruhunu vitaminlə təmən etməlidir. Öz üzərində daima çalışmalı, ortaya çıxan təmayüllərdən bacardığı qədər xəbər tutmalıdır.

Bizim ədəbiyyatın ən xoş, ən ürəyəyatımlı səhifələrindən biri Dəli Domrul boyudur. Dəli Domrul bizim ədəbiyyatın ən maraqlı, pozitiv qəhrəmanlarından biridir. İsti yay günündə Dəli Domrul boyunu yazımda tirajlamaq istəyi yarandı...

Bir tanışım övladının ad gününü qəzet vasitəsilə qeyd etmək istəyirdi. Sığallı, təmtəraqlı, bəzəkli cümlələrlə uşağı təbrik etdik. İki gün sonra adam zəng edib, təbrikin aqibətiylə maraqlandı. Dedim qəzet çıxıb, ala bilərsən.

Bakı Dövlət Universitetinin giriş qapısının önündə bir adamla görüşməli idim. Adam bir az gecikdi və mən universitetə girən, universitetdən çıxan tələbələri (dırnaqsız) müşahidə etmək məcburiyyətində qaldım.

Min kitab satmağım münasibətilə məni təbrik edən dostları hardasa anlamaq mümkündür. Əlbəttə, təlxəkliyin, mikrafonun, güləş döşəyinin illərlə təbliğ olunduğu ölkədə min kitab satmaq bəlkə də böyük nailiyyətdir. Üstəlik də, bizim televiziya kanallarına çıxışımız yoxdur. Televiziyada kitab təbliğ olunmur.

Evdar solçu Məmməd Süleymanov öz yazılarının birində mövcud hakimiyyətə ad qoymağa çalışmış və bu nəticəyə gəlmişdi ki, Azərbaycan hakimiyyəti bütün dövrlərin, sistemlərin, quruluşların ən pis tərəflərini özündə birləşdirib. Mükəmməl yanaşmadı.

Azərbaycan hakimiyyətini məntiqlə başa düşmək çox çətindir. "Gənclər ili" elan edib, gəncləri saxta ittihamlarla həbsə atırlar. "İslam mədəniyyəti paytaxtı" çərçivəsində Bakıda tədbirlər keçirib, məscidləri bağlayırlar. "Ekologiya ili" elan edirlər, Kür çayı daşır. Ölkənin az qala beşdə bir hissəsi su altında qalır.

Yaradıcılıqda öncəgörmə çox mühüm şərtlərdən biridir. Bu mənada Platonov ədəbiyyatın ən nəhəng isimlərindəndir. Onun "Çevenqur", "Kotlovan", "Can" əsərlərində yazdıqları təxminən 65-70 ildən sonra baş verdi. Səhradan gələn Can tayfasının üzvləri "Can" əsərində olduğu kimi, yenə də əl-ələ tutub, səhraya qayıtdılar. Platonovun öncəgörmələri adamı sadəcə, dəhşətə gətirir.
Platonovun əsərlərinin sonluğu yoxdur.

"525-ci qəzet"in 2 aprel 2011-ci il tarixli sayında Əli Hüseynovun qəribə bir açıqlamasına rast gəldim. Bu, artıq absurd deyil, absurddan da o tərəfdir. Lütfən, diqqətlə oxuyun: "Yüksək əməkhaqqı, yüksək sosial təminat korrupsiyaya qarşı mübarizənin bir elementidir. Eyni zamanda, aşağı əməkhaqqı da o demək deyil ki, kimsə rüşvət alsın".

Fazil Qəzənfəroğlunun fotosunu qəzetdə görən kimi Viktor Hüqonun "Səfillər" əsərindəki Tenardyeni xatırlayıram. Tenardye Vaterloo kimi böyük məğlubiyyətdən özünə bir aşxana düzəltmişdi. Adını da qoymuşdu "Vaterloo serjantı".

Düz iki həftədir "Xural" qəzetində Bəydadaş Cəfərli adlı şairin (o, həm də Azərbaycan vətəndaşıdır) şeirləri dərc olunur. Bəydadaş müəllim öz şeirlərində Hüsnü Mübarəki, Qəddafini səmimi qəlbdən yıxıb-sürüyüb. Hüsnü Mübarəkin, Qəddafinin ünvanına çox sərt misralar yazıb. Hətta onları təhqir belə edibdir. Şair öz şeirlərində qeyd edib ki, ay Qəddafi, ey Hüsnü Mübarək, sizin əliniz xalqın qanına batıb, fironlara qalmayan dünya sizə də qalmayacaq, bəsdir var-dövlət yığdınız, bəsdir xalqa zülm etdiniz... Şeirlərdə şairin hikkəsi, qəzəbi, nifrəti, əsəbi vulkan kimi püskürüb.

Nə məsələdirsə, Azərbaycanda hacıların, məşədilərin sayı artdıqca, zülmün, istismarın, rüşvətxorluğun, ədalətsizliyin meydanı genişlənir. Bu onu göstərir ki, cənnət sevdası, cəhənnəm qorxusu heç bir xalqı ağ günə çıxarmayıb. Heç də təsadüfi deyil ki, ziyarətə gedənlərin çoxu polis zabitləri, prokurorluq və məhkəmə işçiləridir. Yaxşı işdir vallah, ömür boyu işgəncə ver, şər at, zülm et, sonra da bir qoyun kəs, günahların silinsin. Həccə get, ol təmiz adam.

Kitabsız xalqın gələcəyi yoxdur. Nə yaxşı ki, bu sözü tam anlayan beş-altı adam qalıb ölkədə. Ona görə də yazının təyinatını açıqlamazdan əvvəl, kitabın ərsəyə gəlməsində mənə mənəvi və maddi dəstək vermiş hər bir kəsə öz dərin təşəkkürümü bildirirəm. Tam səmimi deyirəm, dostlar olmasaydı, mən təkbaşına bu kitabı yazıb

Cənablar, bütün böyük şəxsiyyətlərin taleyi təxminən eynidir. Müasirləri onları başa düşmürlər. Sizlər mənim müasirlərim olmaqla bərabər, həm də mənim qohumlarımsınız. Heç olmasa, siz məni başa düşün.

Azad Yaşar, Həmid Herisçi, Murad Köhnəqala və Rasim Qaraca... Adlarını sadaladığım bu şəxslərin hər biri yeni ədəbi mühitin yaranmasında, yeni təfəkkür tərzinin ölkədə geniş yayılmasında müstəsna rol oynadı.

"Kurtlar vadisi" serialının tamaşaçıları ilə Harun Yahyanın kitablarının oxucuları arasında sarsılmaz körpüyə müxtəlif ad verə bilərik. Onsuz da bizim camaat qara rəngdə paltar geyməyə, kədərli, ciddi sifət almağa hədsiz meylli idi. Bir tərəfdən də bu "Kurtlar vadisi" serialı onsuz da intellekt və zövq baxımından əziyyət

Yaş artdıqca haqqında danışarkən adının əvvəlinə rəhmətlik sözü əlavə etdiyimiz adamların sayı artır. Rəhmətlik Şərbət, rəhmətlik İbrahim, rəhmətlik Elxan, rəhmətlik Samir, rəhmətlik Mübariz...

Ötən il mükafat bir repçiyə verildi. Bununla da təşkilatçılar müsabiqəyə elə bir zərbə vurdular ki, Nigar Köçərli lap Mirzə Cəlilin özünü dirildib ona mükafat versə belə, yenə də müsabiqənin ciddiliyin bərpa edə bilməz. Əslində, hər bir qələm adamı ölkədə keçirilən istənilən ədəbiyyat müsabiqəsinə sevinməlidir.